Welcome to BEAR’s BLOG!!!

Nghèo…Eo(2)

Posted by BEAR on Tháng Một 21, 2009

Phóng sự ảnh: Bữa cơm chan… nước lã của HS vùng cao

Đến thăm HS huyện miền núi Bảo Lâm (Cao Bằng) vào những ngày đông giáp Tết, thời tiết giá lạnh, chúng tôi rơi nước mắt khi chứng kiến những lán trại lộng gió mà các em đang ở; cảnh bữa ăn cơm độn ngô chan nước lã và muối; các em học bài trong ánh đèn dầu tù mù…

Trường PTCS Thái Sơn và Thạch Lâm (huyện Bảo Lâm, Cao Bằng) nằm trong một huyện xa nhất và nghèo nhất của tỉnh Cao Bằng.

Đây là “kí túc xá” mà các HS trường PTCS Thái Sơn (Cao Bằng) đang ở. Các giáo viên và người trong ngành gọi đây là lều vịt.

Học sinh thuộc 5 dân tộc khác nhau, đến từ những căn nhà cheo leo trên núi, mất ít nhất 2-5h đi bộ. Chính vì vậy, các em từ lớp 6 trở đi đã phải ở lại trường, cuối tuần mới về thăm nhà.

Để việc ở lại được thuận tiện, bố mẹ và các em đã tự dựng những túp lều bằng tre nứa, để các em có nơi ăn, ở ngay tại sân trường. Một “ký túc xá” đơn sơ của trường Thái Sơn đã ra đời, với 7 lều lớn nhỏ và khoảng 50 em ăn ở, sinh hoạt tại đây.

Nhìn từ ngoài vào, lán trại thông thống, gió lùa thoải mái, khiến những đứa trẻ vùng sơn cước vốn dĩ chịu lạnh giỏi cũng phải mất ngủ nhiều đêm.

VTC News xin gửi tới những bức ảnh ghi lại chân thực nhất cảnh các em học sinh nơi đây học, chơi, sống tại “ký túc xá” tồi tàn này và mong ước một ngày, các em được ở trong những ký túc xá kiên cố thực sự.

Mùa đông, HS vùng cao đi học vẫn mong manh áo sơ mi mỏng. Xen lẫn trong tiếng giảng bài của cô giáo là tiếng sụt sịt, xịt mũi của học trò.

Chiều về, hai, ba em lại chung nhau nấu cơm ăn. Bữa cơm sang lắm là được ăn cơm trắng với canh rau cải lõng bõng.

Không thì ăn cơm độn ngô với canh rau cải. Bữa ăn của 3 HS trường phổ thông cơ sở Thạch Lâm (Cao Bằng).

Tệ hơn nữa thì ăn cơm nguội với nước lã, rắc vài hạt muối trắng. Bữa ăn của em Lý Thị Mỵ – HS trường phổ thông cơ sở Thái Sơn.

Tối đến, các em lại thắp đèn dầu học bài. Ngọn đèn yếu ớt, lúc đỏ lúc tắt vì gió nhưng các em vẫn học bài cho ngày mai.

Nhờ cuộc vận động của ngành, Sở GD&ĐT Hà Nội đã tặng áo ấm và chăn bông cho HS Cao Bằng. Một xe hàng đã về với HS trường phổ thông cơ sở Thái Sơn. Các em xúng xính áo mới.

Và đêm 17/1, các em không còn rét nữa, khi mỗi túp lều được tặng một chiếc chăn bông dày, ấm áp tình người.

Tết, giáo viên vùng sâu chỉ mong nhận lương … đúng ngày

Những người xin làm ‘osin’ Tết

Chồng đi công tác xa, hoàn cảnh gia đình khó khăn, Tết này, chị Lan (Ba Vì, Hà Nội) quyết định sẽ không về quê với cậu con trai 5 tuổi mà ở lại thành phố xin giúp việc để kiếm thêm thu nhập.

Trước khi lấy chồng, chị Lan làm công nhân trong một nhà máy lắp ráp linh kiện điện tử ở Hà Nội. Nhưng lập gia đình xong, rồi nghỉ sinh con, chị đi làm lại thì doanh nghiệp không nhận nữa. Lúc này, không muốn về nhà làm ruộng, sợ bị gia đình chồng – vốn tòan người có học hành, đã thoát ly, chê bai, chị đi xin làm người giúp việc nhưng giấu không cho gia đình bên chồng biết.

Công việc của chị giúp việc cho một gia đình có con nhỏ trong giờ hành chính, cũng nghỉ thứ 7 và chủ nhật.

Những năm trước, cứ đến tầm 23 Tết là chị xin về quê, đoàn tụ với gia đình. Nhưng năm nay, chồng chị theo công trình đi công tác tận miền Nam, ở quê mùa màng thất bát, không được thu gì, vì thế chị quyết định ở lại thành phố để làm việc trong 10 ngày Tết.

“Mình phải nói dối gia đình là xin nhà máy cho trực mấy hôm Tết để tăng thu nhập, chứ nếu bảo đi làm osin Tết chắc bố mẹ, chị em mình không cho đâu”, chị Lan chia sẻ.

Với chị, Tết bây giờ chẳng có gì đặc biệt lắm, nếu ở nhà thì cũng chỉ hai mẹ con ôm nhau sang hết nhà nội đến nhà ngoại, là hết. Mình đi thế này, tuy có thể sẽ buồn khi thấy gia đình người ta tụ họp nhưng bù lại mình có được khỏan tiền bằng cả tháng lương, rồi ra Tết xin về mấy hôm, mẹ con lại quấn quýt sau”, chị nói.

Còn trường hợp của chị Xoan, Thanh Sơn, Phú Thọ lại đặc biệt hơn. Được một người quen giới thiệu, từ đầu tháng chạp, chị Xoan đã lặn lội từ quê đến một trung tâm cung ứng lao động Tết ở Hà Nội để đăng ký xin đi làm cho mình và hai cô con gái.

Hoàn cảnh chị khá khó khăn. Chồng mất sớm, chị ở vậy cày cấy nuôi hai con gái ăn học. Giờ con lớn đang học trung cấp ở tỉnh, cô thứ hai vừa lên cấp 3. Nghe nói dịp Tết nhiều gia đình ở thành phố cần người giúp việc, lại trả lương cao nên chị muốn xuống xin việc làm. Hai cô con gái cũng nhất quyết đòi đi theo.

Nhà Huyền ở quận Hoàng Mai, Hà Nội, hoàn cảnh nhà tuy không khá giả nhưng cũng không đến nỗi thiếu thốn. Thế nhưng Tết này, Huyền lại muốn đi làm ‘osin’ để kiếm tiền học thêm, gác hết những cuộc vui chơi với gia đình và bạn bè. Khi biết điều này, bố mẹ em ban đầu cũng phản đối, nhưng nghe con thuyết phục, họ đã đồng ý và cảm thấy rất vui vì con gái đã thực sự trưởng thành, biết tự lập.

Để có được việc làm, Huyền tự đăng tin trên mạng: “Ai có nhu cầu cần người giúp việc Tết thì gọi em theo số 098…”. Có rất nhiều người gọi cho Huyền và vừa rồi em đã nhận lời làm giúp việc trong 10 ngày (sáng đến, tối về) cho một gia đình ở quận Hai Bà Trưng, với tiền công là 150.000 một ngày.

Người ta vẫn nói “ăn Tết, chơi Tết”, nên những trường hợp tìm việc để làm trong dịp này có những lý do đặc biệt. Dù nói ra hay không, ai cũng thấm thía rằng đó là một sự hy sinh bởi Tết từ trước đến nay vẫn gắn với sự đoàn tụ, là cơ hội để mọi người được ở với gia đình, tận hưởng những ngày vui chơi, nghỉ ngơi sau cả năm làm việc vất vả.

“Tết à?, có chi mô…”

Một cảnh đời mẹ già nuôi 6 đứa con “nửa dại nửa khôn” ở vùng nghèo miệt huyện Kỳ Anh (Hà Tĩnh) với cảnh Tết Nguyên đán mỗi năm về chỉ là có thêm… vài miếng thịt lợn.

Đến xã Kỳ Đồng trong những ngày cận kề Tết, hỏi thăm nhà bà Nguyễn Thị Cỏn không ai là không biết, vì gia đình bà khá “nổi tiếng” bởi cái sự nghèo. Bà Cỏn về đây làm dâu năm 1978, đến năm 1994, vì quá nghèo nên người chồng đã phải tha phương cầu thực tận trong miền Nam, rồi gặp phải tai nạn, không bao giờ về nữa.

Từ đó, một mình bà chỉ với ruộng nương nuôi đàn con 6 đứa lớn lên.

Những đứa con của bà Cỏn có lớn mà không có khôn để đỡ đần giúp mẹ. Từ phải sang trái: bà Cỏn, Viêm và 2 người con trai. Ảnh: Duy Tuấn.

Vì nghèo, Nguyễn Tiến Song là đứa út trong nhà, cũng là đứa con cuối cùng theo gót anh, chị… bỏ học vì không có tiền. Song là đứa con của bà Cỏn được học cao nhất, tới lớp 6. Ảnh: Duy Tuấn.

Một mình nuôi con, chồng chết, ở vùng quê nghèo Kỳ Đồng (huyện Kỳ Anh, tỉnh Hà Tĩnh) có một người mẹ già vẫn ngậm ngùi khóc khi Giao thừa về mỗi năm vì chưa bao giờ lo nổi cho các con mỗi đứa một bộ quần áo mới khi Tết đến, xuân về. Ảnh: Duy Tuấn.

“Tết năm nay à?, đã có chi mô chú. Dành dụm được ít tiền mới lo được cái giỗ cho “thằng sơ” (con đầu đã mất – NV) rồi. Trong người bây giờ không có nổi một đồng. Vài bữa nữa con Trúc nó đi làm thuê về, chắc là cũng có ít nhiều, lúc đó mới dám nghĩ đến Tết chú à”, bà Cỏn ngậm ngùi.

Việc sắm quần áo Tết cho con đối với bà là không tưởng. Bởi bà làm gì có tiền, những người con của bà cũng hiểu và thương mẹ nên không đòi hỏi được như con của người khác. Bà dự định ngoài khoản tiền đứa con gái làm thuê mang về, bà sẽ mượn thêm một ít tiền nữa để mua thức ăn về cho mấy đứa con.

“Cả năm làm được 7 tạ lúa nhưng ăn và bán mất 4 tạ rồi. Còn 3 tạ nữa để dành lúc khó khăn hơn, không bán mà ăn tết được. Tiền mượn để sắm Tết rồi ra năm, thằng con trai thứ 2 của tôi sẽ đi làm thuê để trả nợ”, bà tính toán.

Chỉ vài ngày nữa là đêm Giao thừa tết Nguyên đán Kỷ Sửu đã về. Trong khi mọi người trong trong làng ngoài xóm của bà đang tấp nập đi sắm Tết thì bà Cỏn vẫn mải miết trông chờ vào đứa con gái đi làm thuê tít trong Nam mãi vẫn chưa kịp về…

“Loáng cái đã hết năm rồi! Thời buổi việc ít người nhiều nên kiếm tiến thật khó, làm cả năm trời mà càng Tết lại càng lo!” – chị Hoa mệt mỏi than.

Dân cửu vạn, người bán hàng rong, buôn đồng nát… họ là lao động ngoại tỉnh, lao động tự do. Những ngày này, khi nhiều người dân Hà Nội đã tấp nập sắm sửa Tết thì dân lao động ngoại tỉnh vẫn thấp thỏm, âu lo kiếp mưu sinh.

Chị Hoa nói với vẻ mệt nhoài: “Loáng cái đã hết năm rồi! Thời buổi việc này kiếm tiến thật khó, làm cả năm trời mà càng Tết lại càng lo!”.
Cửu vạn ngồi chờ việc “dài cổ” ở dốc Bưởi

Trời rét căm căm! Nhưng ở dốc Bưởi (quận Cầu Giấy) cánh cửu vạn lúc nào cũng “tấp nập”! Họ ngồi co ro và mắt nhìn tứ phía để “ngóng” việc.

Những ngày áp Tết, cánh cửu vạn chủ yếu được thuê làm những công việc như: phá dỡ, dọn dẹp nhà cửa và bốc vác hàng hoá. Song mọi chuyện đâu phải lúc nào cũng thuận, cánh cửu vạn luôn “chấp chới” vì người làm thì nhiều mà công việc thì thiếu.

“Cứ tưởng gần Tết thì sẽ có nhiều việc để làm, nhưng mấy hôm nay cứ đợi từ sáng sớm đến khi nắng đã quá đầu mà vẫn không có việc. Tôi chỉ mong “được” người ta thuê đi bốc vác, dọn dẹp để kiếm thêm ít tiền về quê ăn Tết…” – anh Thành (quê ở Hà Nam) than thở!

Không có việc thì chết đói nhưng có việc cũng không phải sẽ “sung sướng”. Còn nhớ cách đây mấy hôm, 3 người cửu vạn (quê ở Thanh Hoá) được thuê phá dỡ 1 ngôi nhà tạm. Ông chủ để cho 3 người thợ tự phá dỡ và cho họ thích lấy gì thì lấy. Nhưng trong khi phá dỡ, bức tường bất ngờ đổ sập xuống đè lên 2 người thợ, khiến cả hai bị thương nặng. Vậy là hết Tết!

Làm thuê không có ngày nghỉ

Làm ô sin cho 1 gia đình giàu có đã 6 năm tròn, ngoài mức lương 1 triệu đồng/tháng thì chị Huế (quê ở Phú Thọ) được nhà chủ đối đãi rất tốt! Công việc được gọi thành tên mà chị vẫn làm thường ngày là: bế em, nấu nướng, dọn dẹp nhà cửa và cầm tiền đi chợ. Thực tình, so với những ô sin khác thì chị Huế may mắn được làm thuê cho 1 gia đình tử tế. “Việc không quá vất vả, nhà chủ lại tốt… được như vậy là “sướng” cho cái đời ô sin. Nhưng, những ngày giáp Tết thèm được về nhà biết nhường nào” – chị Huế tâm sự.

Được đối đãi tốt, nhưng 1 năm chị chỉ thu xếp về nhà được 1 lần là vào ngày 30 và mùng 1 Tết. Ngày Tết chị “mải” lo cho nhà người.
Hơn hẳn những người lao động không có công việc cố định, bác Thi (quê ở Nam Định) ra Hà Nội đạp xích lô đã hơn 10 năm. Công việc của bác vốn vội vã, trong những ngày cuối năm bác lại thêm tất tả!
Ở cái tuổi ngót 60, dáng người thấp, màu da sẫm sạm, trên khuôn mặt gầy gò, từng trải của bác Thi là khí thế làm việc hăng say, mệt mài: “Hơn 10 năm qua, đạp xích lô nhưng đôi chân tôi không biết mỏi, chiếc xích lô này là nguồn sống của gia đình tôi. Gần Tết, nhu cầu ắm sửa nhiều hơn nên cũng có việc mà làm, đây cũng là những ngày kiếm cơm “dễ thở””.

Cũng giống như nhiều người lao động ngoại tỉnh khác, đã hơn 10 năm đạp xích lô nhưng năm nào cũng vậy, cứ khi sát giao thừa bác Thi mới về đến nhà. “Cực chứ! Nhưng có cái nghề mà làm là tốt lắm rồi, con cái không thiếu Tết là tôi mừng lắm rồi!” – bác Thi niềm nở.

Mỗi nghề một nỗi! Dân lao động tự do đến từ khắp mọi nơi, người ở Nghệ An, người quê Thanh Hoá, gần hơn là Nam Định, Ninh Bình và sát Hà Nội là Hưng Yên, Vĩnh Phúc, Phú Thọ… Họ “mải mê” với trăm thứ nghề làm thuê giữa đất Hà Thành chỉ vì 1 nỗi mong cho cuộc sống đủ đầy hơn, cái Tết ấm cúng hơn.
Ngày 17/1, phóng viên có mặt tại trường THCS Sa Pả (thị trấn Sa Pa) và bất ngờ trước tình trạng ngôi trường này đã đóng cửa khi mới vào tiết học thứ 2. Nguyên nhân là học sinh đua nhau bỏ học lên rừng chặt đào mang đi bán.

Nhiều người đón Tết Kỷ Sửu trong chật vật

Hơn 50 triệu người Việt Nam sống ở khu vực nông thôn, đối với những ai gắn bó với cây lúa hạt gạo thì Tết Kỷ Sửu này muốn vui nhưng trong lòng tê tái thế nào.

Vụ hè thu được mùa nhưng lúa ế để lại nhiều dư vị đắng cay. Anh ba một trung nông vùng đồng bằng sông Cửu Long nói với chúng tôi:

“Theo tôi thấy chắc năm nay ăn Tết bèo bọt lắm. Bởi vì nông dân vướng vào vụ lúa tụt giá ai cũng lỗ nặng hết. Thường năm sắp tớiTết chợ búa đông người, còn năm nay tôi thấy là những chợ huyện như chỗ tôi ra vắng tanh như chợ ‘bà đanh’. Nông dân năm nay tiền ăn Tết chắc không có, ăn Tết không được xung như những năm trước đâu.”

Chi tiêu hạn hẹp

Ở thành thị, những năm trước qua rằm tháng Chạp là không khí Tết đã vương vương khắp nơi. Năm nay tình hình kinh tế diễn biến đầy khó khăn, tăng trưởng tín dụng quá nóng gây ra lạm phát, tiếp theo là thắt chặt tiền tệ khiến hoạt động kinh tế bị chững lại, nhiều doanh nghiệp lao đao vì cạn vốn.

Tình hình trong nước còn đang lao đao thì lại xảy ra suy thoái toàn cầu, khiến cho chỗ dựa chính của nền kinh tế là thế mạnh xuất khẩu bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Mãi lực thị trường giảm đáng kể, một số ước tính cho thấy có thể giảm từ 20 tới 30% so với mùa Tết năm ngoái. Một trong những nguyên do chính là đang có hàng trăm ngàn công nhân bị mất việc làm.

Đối với họ sinh tồn đã là khó nói chi việc sắm Tết. Những người còn có việc làm thì cũng không rủng rỉnh tiền lương tiền thưởng như thời kỳ hoàng kim kinh tế tăng trưởng 8,5%.

Đưa ra những sự kiện như vừa nói để thấy rằng năm nay đại đa số các gia đình Việt Nam sẽ trải qua một mùa Tết kiệm ước. Chi tiêu gia đình sẽ rất hạn hẹp. Một người dân TP.HCM mô tả cho chúng tôi những gì mà ông cảm nhận:

“Cũng như mọi năm tôi thấy siêu thị vẫn chuẩn bị hàng nhiều, cũng tranh hoàng chuẩn bị cho Tết nhưng đa phần những người trong gia đình tôi và bạn bè cảm thấy nó ‘lạnh’, mặc dù thời tiết có lạnh hơn do Tết năm nay đến sớm, nhưng lạnh đây là không có cái xung cái nhộn nhịp như mọi năm nữa. Tôi cảm thấy mọi người tiết kiệm đi và công việc buôn bán của gia đình tôi cũng kém những năm trước.”

Không khí Tết đến gần

Thật ra đối với người Việt Nam dù thế nào một năm có ba ngày Tết, sang hèn giàu nghèo cũng đều có Tết theo cách của mình. Báo chí Việt Nam những ngày này mô tả không khí Tết đang nóng dần lên ở các siêu thị.

Nói như thế nghĩa là đề cập tới các thành phần trung lưu trở lên, những người có nguồn thu nhập tương đối bảo đảm.

Tuy vậy, phản ánh trên báo chí cho thấy một thị trường Tết khác thường và trầm lắng, hàng hoá bán rất chậm. Đa số các doanh nghiệp than là hàng tồn kho rất nhiều dù ngày Tết không còn xa.

Nếu như có thể giảm chi tiêu ở những thứ biếu xén xa xỉ, thì thực phẩm là thứ khó thể cắt giảm. Chính vì vậy những nhà cung cấp thịt gà, thịt heo, thịt bò vẫn có thể mỉm cười không lo ế.

Trong khi các loại bánh kẹo bán chậm, được khuyến mãi dưới nhiều hình thức, thì giá gà tăng đột biến mức tăng từ 20 tới 30% so với trước đó.

Theo lời ông Phạm Văn Minh, giám đốc công ty Phú An Sinh, chuyên doanh chăn nuôi giết mổ gia cầm, thì từ đầu tháng Chạp âm lịch, giá gà thả vườn Tam Hoàng đã tăng từ 52 ngàn lên 65 ngàn một Kg, gà ta tăng từ 90 ngàn lên 100 ngàn một Kg.

Ông Minh được VietnamNet trích lời nói rằng, thịt gà sẽ được tiêu thụ mạnh chứ không suy giảm như nhiều mặt hàng khác. Bởi vì theo ông người tiêu dùng có nhu cầu cúng tế và thịt gà cũng không thể thiếu trong mâm cơm ngày Tết.

Chỉ riêng khoản cúng tế, giới chuyên môn dự báo 2 triệu hộ gia đình ở TP.HCM sẽ cúng gà luộc nguyên con vào ngày 23 và 30 tháng Chạp, ngày mùng 1 và mùng 3 Tết. Như vậy nhu cầu tổng cộng khoảng 8 triệu con gà thả vườn Tam Hoàng hoặc gà ta.

Để đáp ứng nhu cầu này cần nguồn cung cấp dồi dào, nếu không giá thịt gà còn gia tăng nữa.

Theo lời ông Phạm Văn Minh, có thể lý giải giá thịt gà tăng cao là vì, kinh tế chăn nuôi bị ảnh hưởng nặng vì giá thức ăn chăn nuôi tăng cao thời gian trước, cũng như nhiều trại nuôi đóng cửa vì làm ăn thua lỗ:

“Khoảng 20 tới 30% treo chuồng không có khả năng tiếp tục nuôi nữa, chỉ có các công ty lớn đủ lực duy trì chờ thời điểm tăng giá lên trở lại.”

Ngoài quần áo, bánh kẹo mứt, bánh chưng bánh tét thực phẩm thịt thà là hàng hoá tiêu thụ cho mùa Tết. Một loại hàng hoá khác quan trọng không kém là cành hoa cây cảnh, thì đang có nhiều dự báo trái ngược.

Nếu như Vnexpress mô tả thị trường hoa Tết khởi động sớm ở Hà Nội, dự báo hoa Tết đắt hơn năm ngoái từ 10 tới 30%, thì ngược lại Vietnam net ngày 12/1 lại có bài Cây cảnh Tết vắng khách, người bán như ngồi trên lửa. Tờ báo mô tả tình trạng ở TP.HCM và các nhà cung cấp ở vùng đồng bằng sông Cửu Long.

Có lẽ phải từ sau 23 tháng Chạp đưa ông Táo về trời, thậm chí 3 ngày trước tết thì mới thực sự thấy được chuyển biến thị trường của mùa Tết Kỷ Sửu.


Đô thị: Nghèo…Eo (1)

“Đứt” chữ!

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: