Welcome to BEAR’s BLOG!!!

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp (7): Hoạch Ðịnh Chiến Lược

Posted by BEAR trên Tháng Sáu 24, 2009

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp : Chương 1 – Đối Diện Chế Độ Độc Tài Một Cách Thực Tế

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp: Chương 2 – Những Nguy Hiểm Của Thương Lượng

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp : Chương 3 – Thế Lực Ðến Từ Ðâu?

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp : Chương 4  – Nhược Điểm Của Chế Độ Độc Tài

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp : Chương 5 – Sử Dụng Thế Lực

Từ Độc Tài đến Dân Chủ – Gene Sharp : Chương 6 -Tại Sao Cần Hoạch Ðịnh Chiến Lược


Chương 7 –  Hoạch Ðịnh Chiến Lược

Để gia tăng xác suất thành công, các nhà lãnh đạo phản kháng cần phải đề ra được một

chương trình hành động tổng thể có khả năng củng cố sức mạnh của khối dân chúng đang

khổ đau, làm suy yếu để rồi giật sập chế độ độc tài, và xây dựng một nền dân chủ bền vững.


Để soạn thảo được một chương trình hành động như vậy, cần phải lượng giá kỹ lưỡng về

tình thế và những loại hành động hiệu quả. Dựa trên phân tích kỹ lưỡng đó, một chiến lược

tổng thể và những chiến lược riêng cho từng chiến dịch được khai triển.

Tuy có liên hệ với nhau, nhưng việc hoạch định một chiến lược tổng quát và những chiến lược

cho mỗi phong trào là hai quy trình khác biệt.

Chỉ sau khi chiến lược tổng quát đã được đề ra thì chiến lược cho từng chiến dịch mới được khai triển đầy đủ.

Loại chiến lược cho các chiến dịch cần được thiết kế để đạt tới và củng cố những mục tiêu của chiến lược tổng quát.

Việc khai triển một chiến lược chống đối đòi hỏi phải quan tâm tới nhiều câu hỏi

và công tác. Ở đây, chúng ta sẽ nhận dạng một số yếu tố quan trọng, cần được quan tâm

ở cấp chiến lược tổng quát và cấp chiến lược cho chiến dịch.

Tuy nhiên, cho bất kỳ việc soạn kế hoạch nào, các kế hoạch gia phe phản kháng đều cần có

sự hiểu biết sâu rộng về toàn bộ tình hình của cuộc đấu tranh, bao gồm

  • mọi yếu tố vật chất,
  • lịch sử,
  • chính quyền,
  • quân đội,
  • văn hoá,
  • xã hội, chính trị,
  • tâm lý,
  • kinh tế
  • và quốc tế.

Các chiến lược chỉ có thể được khai triển theo tính chất đặc thù của từng cuộc đấu tranh và bối cảnh của nó.

Điểm rất quan trọng là các nhà lãnh đạo dân chủ và các kế hoạch gia chiến lược cần

lượng định mục tiêu và tầm quan trọng của công cuộc muốn đeo đuổi. Liệu những mục

tiêu đặt ra có đáng để gây ra một cuộc đấu tranh lớn hay không và tại sao ? Định rõ được

mục tiêu thật sự của cuộc đấu tranh là điều hết sức then chốt. Như chúng tôi đã trình bày,

mục tiêu lật đổ thể chế độc tài và những kẻ độc tài đương quyền không đủ. Mục tiêu của

những cuộc đấu tranh này phải là để thiết lập một xã hội tự do với một hệ thống chính phủ

dân chủ. Hiểu rõ điều này sẽ ảnh hưởng nhiều lên việc hoạch định chiến lược tổng thể và

các chiến lược phụ thuộc.

Cách riêng, các chiến lược gia cần phải trả lời nhiều câu hỏi căn bản, chẳng hạn như:

  • Những trở ngại chính cho việc đạt tới tự do là gì?
  • Những yếu tố nào sẽ giúp vào việc đạt tới tự do?
  • Những sức mạnh chính yếu của chế độ độc tài là gì?
  • Những nhược điểm các loại của chế độ độc tài là gì?
  • Những nguồn thế lực của chế độ độc tài có chỗ yếu để tấn công không và tới mức nào?
  • Sức mạnh của các lực lượng dân chủ và đại khối quần chúng là những gì?
  • Những nhược điểm của các lực lượng dân chủ là gì và làm sao sửa đổi được?
  • Những thành phần thứ ba đang đứng ở đâu? Ðây là những thành phần không trực tiếp liên hệ tới cuộc tranh chấp. Nếu họ đang hoặc sẽ hỗ trợ một trong hai phía – chế độ độc tài hay phong trào dân chủ, thì sẽ hỗ trợ bằng cách nào?

Lựa chọn phương tiện

Ở cấp chiến lược tổng thể, các kế hoạch gia cần phải lựa chọn những phương tiện đấu

tranh chính để dùng cho cuộc đối đầu sắp tới. Những ưu điểm và giới hạn của từng kỹ

thuật đấu tranh khác cần được đánh giá, như chiến tranh qui ước quân sự, chiến tranh du

kích, đối kháng chính trị, và những kỹ thuật khác.

Để lựa chọn, các chiến lược gia cần cứu xét những câu hỏi chẳng hạn như :

  • Liệu kiểu đấu tranh được chọn có nằm trong tầm khả năng của nhóm dân chủ không?
  • Kỹ thuật được chọn có tận dụng được sức của một quần chúng đang bị khống chế không ?
  • Kỹ thuật này có nhắm vào những nhược điểm của chế độ độc tài không hay lại đánh vào những chỗ mạnh của chế độ ?
  • Những phương tiện này có giúp phía dân chủ trở nên tự lực hơn không hay đòi hỏi phụ thuộc vào những thành phần thứ ba hoặc nguồn trợ cấp ngoại quốc ?
  • Phương tiện được chọn đã từng có thành tích giật sập chế độ độc tài tại những đâu?
  • Những phương tiện đó liệu sẽ làm tăng hay giảm số thương vong và tàn phá trong cuộc đối đầu sắp tới ?
  • Nếu thành công trong việc chấm dứt chế độ độc tài, liệu phương tiện được chọn sẽ ảnh hưởng thế nào lên loại chính quyền sẽ nổi lên từ cuộc đấu tranh?
  • Một khi đã xác định những hành động nào thuộc loại phản tác dụng, chúng cần phải bị loại trừ ra khỏi chiến lược tổng thể đã hoạch định.

Trong những chương trước, chúng tôi đã lý luận rằng phản kháng chính trị cho

nhiều ưu thế tương đối đáng kể so với những kỹ thuật đấu tranh khác. Các chiến lược gia

cần nghiên cứu tình hình đấu tranh đặc thù của mình để xác định xem phản kháng chính

trị có cung cấp câu trả lời chắc chắn cho những câu hỏi bên trên hay không.

Lên kế hoạch cho một thể chế dân chủ


Nên nhớ rằng mục tiêu của chiến lược tổng thể không phải chỉ là kéo bọn độc tài xuống

mà còn để thiết lập một hệ thống dân chủ và làm sao để một chế độ độc tài khác không

thể nổi lên được. Để đạt những mục tiêu này, phương pháp tranh đấu được chọn cần phải

góp phần thay đổi sự phân phối quyền hành thực tiễn trong xã hội. Dưới chế độ độc tài,

quần chúng và các định chế dân sự trong xã hội quá yếu trong khi chính phủ quá mạnh.

Nếu không thay đổi sự bất cân bằng này, những người cầm quyền mới cũng có thể độc

tài, nếu họ muốn, không kém gì những người cũ. Chính vì vậy mà một cuộc ‘’cách mạng

cung đình‘’ hay một cuộc đảo chánh không phải là điều đáng được hân hoan đón nhận.

Giải pháp phản kháng chính trị góp phần phân phối đồng đều hơn những quyền

hành thực tiễn qua quá trình động viên cả xã hội chống lại chế độ độc tài, như đã được

trình bày trong chương 5. Tiến trình này diễn ra bằng nhiều cách. Sự phát triển của khả

năng đấu tranh bất bạo động đồng nghiã với việc khả năng đàn áp bằng bạo lực của chế

độ không còn dễ dàng làm cho dân chúng khiếp sợ hay phục tùng. Quần chúng nay có

phương tiện hùng mạnh trong tay để địch lại và có lúc chặn đứng được việc sử dụng

quyền uy của bọn độc tài. Hơn nữa, việc vận dụng sức mạnh quần chúng qua phản kháng

chính trị còn củng cố các định chế độc lập trong xã hội. Sau một lần thực sự nắm được

quyền trong tay và hành xử với quyền hành đó, người ta sẽ không dễ quên. Với kiến thức

và kỹ năng học được trong đấu tranh, quần chúng không còn dễ bị áp đảo bởi những kẻ

độc tài tương lai. Sự chuyển đổi trong cán cân quyền lực này cuối cùng sẽ đóng góp rất

nhiều vào việc thiết lập một xã hội dân chủ bền vững.

Hỗ trợ từ bên ngoài


Trong tiến trình hoạch định chiến lược tổng thể, cần phải đánh gíá vai trò của lực kháng

cự bên trong và sức ép từ bên ngoài đối với nỗ lực làm tan rã chế độ độc tài. Trong tài liệu

này, chúng tôi đã lý luận rằng sức mạnh chính của cuộc đấu tranh phải phát sinh từ quốc

nội. Hỗ trợ từ bên ngoài, nếu có, cũng chỉ vì sự kích động của cuộc đấu tranh bên trong.

Một bổ túc nhỏ cho luận điểm này là có thể dành một số nỗ lực huy động dư luận

quốc tế chống lại chế độ độc tài trên căn bản nhân đạo, luân lý hoặc tín ngưỡng. Cũng có

thể vận động các chính phủ và tổ chức quốc tế áp dụng những biện pháp trừng phạt ngoại

giao, chính trị và kinh tế đối với chế độ độc tài. Hình thức trừng phạt có thể là cấm vận

kinh tế, cấm vận vũ khí quân sự, hạ cấp bậc hay cắt đứt quan hệ ngoại giao, cấm trợ giúp

kinh tế và đầu tư vào nước độc tài, trục xuất chính quyền độc tài ra khỏi những tổ chức

quốc tế và những phân bộ của Liên Hiệp Quốc. Ngoài ra, các hỗ trợ quốc tế, như cung

cấp tiền bạc và các phương tiện liên lạc, cũng có thể được chuyển thẳng cho lực lượng

dân chủ.

Ðề xướng một chiến lược tổng thể


Tiếp theo việc lượng giá tình hình, lựa chọn phương thức và xác định vai trò của sự hỗ

trợ từ bên ngoài, những người hoạch định chiến lược tổng thể cần phác họa những nét lớn

về cách hay nhất để tiến hành cuộc đấu tranh. Kế hoạch phác họa này kéo dài từ hiện tại

tới thời điểm giải phóng trong tương lai và tới việc định chế hóa một hệ thống dân chủ.

Trong lúc soạn thảo chiến lược tổng thể, các kế hoạch gia phải tự đặt cho mình một số

câu hỏi. Những câu hỏi sau đây (cụ thể hơn các câu hỏi trong những phần trước) là thí dụ

cho những loại cứu xét cần có để đề ra một chiến lược tổng thể cho cuộc đối tranh phản

kháng chính trị:

  • Cuộc tranh đấu dài hạn nên khởi sự như thế nào thì tốt nhất?
  • Làm sao để quần chúng đang bị đàn áp có thể gom góp đủ tự tin và sức mạnh để thách thức chế độ độc tài bằng hành động, dù chỉ rất giới hạn vào lúc đầu?
  • Làm sao để khả năng bất hợp tác và kháng cự của quần chúng tăng trưởng với thời gian và kinh nghiệm?
  • Nên chọn một số mục tiêu cụ thể nào cho một chuỗi chiến dịch giới hạn nhằm lấy lại quyền kiểm soát xã hội cho dân chúng và hạn chế quyền kiểm soát của chế độ độc tài ?
  • Liệu có định chế độc lập nào còn sống sót dưới ách độc tài để có thể dùng vào công cuộc đấu tranh giành tự do không?
  • Những định chế xã hội nào có thể giật lại được khỏi tay bọn độc tài?
  • hoặc phía dân chủ phải khởi dựng lên những định chế nào để đáp ứng nhu cầu đấu tranh và thiết lập những vùng dân chủ ngay trong lúc chế độ độc tài đang hiện hữu?
  • Làm thế nào để phát triển loại sức mạnh từ guồng máy tổ chức của phe kháng cự?
  • Những người tham gia phải được huấn luyện ra sao ?
  • Sẽ cần những nguồn lực nào ( tiền bạc, dụng cụ, v.v….) trong suốt thời gian tranh đấu ?
  • Những loại biểu tượng nào sẽ có hiệu quả nhất trong việc vận động quần chúng ?
  • Phải dùng đến loại hành động nào và trong giai đoạn nào để làm cho những nguồn lực của nhóm độc tài càng lúc càng yếu đi và bị cắt lìa?
  • Làm thế nào để quần chúng vừa kiên quyết phản kháng vừa duy trì được tính kỷ luật bất bạo động cần thiết ?
  • Làm sao để xã hội vẫn tiếp tục tự cung cấp được những nhu cầu căn bản trong suốt thời kỳ đấu tranh?
  • Làm sao để trật tự xã hội được duy trì ngay giữa vòng tranh chấp ?
  • Khi chiến thắng tới gần, làm sao để phía phản kháng dân chủ tiếp tục xây dựng nền tảng định chế của xã hội hậu độc tài để bước chuyển tiếp sang thể chế dân chủ được thuận lợi tối đa?

Một điều cần nhớ là không có một bản thiết kế nào hiện hữu hay có thể viết ra để

hoạch định chiến lược cho tất cả mọi phong trào giải phóng chống độc tài. Mỗi cuộc tranh

đấu để đánh đổ độc tài, xây dựng dân chủ đều có phần khác nhau. Không có hai trường

hợp nào hoàn toàn giống nhau, vì mỗi chế độ độc tài có một số đặc tính và vì khả năng

của khối quần chúng mưu cầu tự do cũng khác nhau. Các kế hoạch gia soạn chiến lược

tổng thể cho một cuộc đấu tranh phản kháng chính trị cần có sự hiểu biết sâu xa không

những về tình hình tranh chấp đặc thù của họ mà còn về cả những phương tiện đấu tranh

đã được chọn lựa.

(13   Tài liệu đầy đủ nên xem của Gene Sharp, The Politics of Nonviolent Action (Boston, MA : Porter

Sargent, 1973) và của Peter Ackerman và Christopher Kruegler, Strategic Nonviolent Conflict (Westport,

Connecticut : Praeger, 1994). Cũng xem Gene Sharp, Waging Nonviolent Struggle : Twentieth Century

Practice and Twenty-First Century Potential , Sắp xuất bản.)

Một khi chiến lược tổng thể cho đấu tranh đã được hoạch định kỹ lưỡng, chiến lược

này nên được phổ biến rộng rãi vì nhiều lý do. Một số đông dân chúng sẽ sẵn lòng đứng

lên hành động hơn nếu họ hiểu được đường hướng tổng thể, ngoài những hướng dẫn công

tác chi tiết. Sự hiểu biết này cũng sẽ có ảnh hưởng rất tích cực lên tinh thần, sự hăng hái

tham gia, và cách hành xử đúng đắn của thành viên phong trào. Và dù sao thì bọn độc tài

cũng sẽ biết đại cương của chiến lược tổng thể; và chính vì biết các điều này mà họ có thể

sẽ bớt thô bạo trong việc đàn áp, vì càng thô bạo chỉ càng làm tăng sức phản kháng chính

trị chống lại họ. Việc biết được những đặc điểm của chiến lược tổng thể cũng có thể góp

phần tạo chia rẽ và đào ngũ trong nội bộ phe độc tài.

Một khi kế hoạch cho chiến lược tổng thể để đánh bại bọn độc tài và thành lập một

hệ thống dân chủ đã được chấp thuận, điều rất quan trọng là các nhóm dân chủ phải kiên

trì áp dụng nó. Cuộc đấu tranh sẽ chỉ đi ra ngoài chiến lược tổng thể trong những trường

hợp rất hạn hữu mà thôi. Nếu có nhiều chứng cớ cho thấy chiến lược tổng thể đã bị tính

toán sai, hoặc cho thấy hoàn cảnh đấu tranh đã thay đổi từ căn bản, thì các kế hoạch gia

mới cần sửa đổi lại. Và ngay trong trường hợp đó đi nữa, vẫn nên tiếp tục theo chiến lược

đã có cho tới khi việc lượng định tình hình cơ bản hoàn tất và một chiến lược tổng thể mới

hoàn chỉnh được soạn xong và được các thành viên chấp nhận.

Hoạch định chiến lược cho từng chiến dịch


Dù chiến lược tổng thể vừa đề ra có sáng suốt và đầy hứa hẹn đến đâu trong việc kết thúc

độc tài và xây dựng dân chủ, thì một chiến lược tổng thể vẫn không thể tự áp dụng vào

thực tế được. Một số chiến lược cụ thể cần được khai triển để hướng dẫn những chiến dịch

lớn có mục đích làm suy yếu quyền lực của phía độc tài. Những chiến lược này sau đó lại

sẽ kết hợp và hướng dẫn hàng loạt những vụ đối đầu chiến thuật có mục đích tung những

đòn quyết định vào chế độ độc tài. Chiến thuật và từng phương pháp hành động phải được

lựa chọn kỹ lưỡng để góp phần đạt cho được các mục tiêu của chiến lược. Phần thảo luận

này sẽ tập trung vào cấp chiến lược.

Các chiến lược gia làm kế hoạch cho những chiến dịch lớn, cũng như những người

đã làm kế hoạch cho chiến lược tổng thể, cần phải có sự hiểu biết đầy đủ về bản chất và

các mặt vận hành của kỹ thuật đấu tranh đã lựa chọn. Cũng giống như những sĩ quan quân

đội cần hiểu biết cấu tạo lực lượng, chiến thuật, hậu cần, khí giới, ảnh hưởng của địa thế,

v.v. để hoạch định chiến lược quân sự, các kế hoạch gia cho phản kháng chính trị phải

hiểu bản chất và những qui luật chiến lược của đấu tranh bất bạo động. Tuy vậy, vẫn chưa

đủ. Cả những hiểu biết về đấu tranh không bạo động, cộng với những đề nghị trong bản

tiểu luận này, và thêm các trả lời cho những câu hỏi đặt ra ở đây vẫn không tự chúng đẻ

ra chiến lược. Ðể đề ra được những chiến lược đấu tranh vẫn đòi hỏi tính sáng tạo với đầy

đủ dữ kiện.

Trong lúc soạn thảo chiến lược cho từng chiến dịch kháng cự chọn lọc cụ thể và cho

sức phát triển lâu dài của cuộc đấu tranh giải phóng, các chiến lược gia phản kháng chính

trị cần phải cứu xét đủ loại vấn đề và khó khăn. Sau đây là một vài điểm trong số những

vấn đề cần xét:

  • Xác định những mục tiêu cụ thể của chiến dịch và chúng sẽ đóng góp thế nào vào việc thực hiện chiến lược tổng thể.
  • Xem xét từng phương pháp hoặc vũ khí chính trị tốt nhất có thể dùng để thực hiện những chiến lược đã chọn. Trong mỗi kế hoạch tổng quát cho một chiến dịch có tính cách chiến lược, cũng cần xác định những kế hoạch chiến thuật nhỏ hơn và những phương pháp hành động nào nên dùng để tạo áp lực và hạn chế các nguồn thế lực của bọn độc tài. Nên nhớ rằng việc đạt tới những mục tiêu lớn chỉ là kết quả của việc cẩn thận chọn lựa và thực hiện những bước nhỏ hơn.
  • Xác định xem có nên nối những vấn đề kinh tế vào cuộc đấu tranh hầu như thuần túy chính trị này không, và nối vào bằng cách nào. Nếu đưa các vấn đề kinh tế vào vị trí quan trọng trong cuộc đấu tranh, cần phải liệu xem có thểthực sự giải quyết những khắc khoải kinh tế này sau khi kết thúc chế độ độc tài không. Nếu không, thất vọng và bất mãn sẽ xảy ra nếu không thấy những giải pháp nhanh chóng trong thời kỳ chuyển tiếp sang xã hội dân chủ. Sự thất vọng ấy sẽ tạo cơ hội cho những lực lượng độc tài mới nổi lên với lời hứa hẹn sẽ giảitỏa ngay những khó khăn kinh tế.
  • Xác định trước xem loại hệ thống lãnh đạo và liên lạc nào tốt nhất để khởi đầu cuộc đấu tranh phản kháng. Và phương cách lấy quyết định, liên lạc nào có thể dùng trong suốt thời gian đấu tranh sau đó để cung cấp liên tục đường hướngcho các nhà phản kháng và quảng đại quần chúng.

Quảng bá tin tức phản kháng đến quảng đại quần chúng, đến các thành phần của

phía độc tài và đến truyền thông quốc tế. Những công bố thành tích và tường

thuật nên luôn luôn đặt căn bản trên dữ kiện thật. Những phóng đại và tuyên

nhận thành tích vô căn cứ sẽ chỉ làm suy giảm uy tín của phe đối kháng.

Hoạch định một số hoạt động xã hội, giáo dục, kinh tế và chính trị có tính tự lập

và xây dựng để đáp ứng nhu cầu của chính quần chúng thuộc phía phản kháng

trong thời gian tranh chấp sắp tới. Những dự án ấy có thể được điều hành bởi

những người không trực tiếp liên hệ đến đấu tranh.

Xác định xem loại hỗ trợ nào từ nước ngoài nên có để hỗ trợ cho một chiến dịch

hoặc cho toàn bộ cuộc đấu tranh. Làm sao huy động và dùng các hỗ trợ ngoại

quốc tối đa mà không biến cuộc đấu tranh tại quốc nội lệ thuộc vào những yếu

tố bấp bênh từ bên ngoài? Cần lưu tâm đến những đoàn thể tại nước ngoài có

nhiều xác suất và lý do chính đáng để trợ giúp phong trào, như những tổ chức

phi chính phủ (những phong trào xã hội, những nhóm tôn giáo hay chính trị,

công đoàn, v.v….), những chính phủ nước ngoài, và/hoặc Liên Hiệp Quốc và

những phân bộ phụ thuộc.

Thêm vào đó, các kế hoạch gia phản kháng còn phải nghĩ tới những biện pháp để

duy trì trật tự và thoả mãn các nhu cầu xã hội của chính lực lượng của mình trong thời

gian kháng cự rộng khắp để chống lại vòng kềm kẹp độc tài. Các biện pháp này không

những sẽ tạo ra được một số cơ cấu dân chủ độc lập với chế độ để đáp ứng những nhu cầu

thực của dân chúng, mà còn biến những khẳng định rằng phải đàn áp thẳng tay để chặn

rối loạn và vô luật lệ trở nên vô nghĩa và khó tin.

Truyền bá ý niệm bất hợp tác


Để cuộc phản kháng chính trị chống chế độ độc tài thành công, quần chúng phải nắm chắc

được ý niệm bất hợp tác. Như đã được minh họa trong mẩu chuyện “Hầu Công” (xem

chương Ba), cốt lõi vấn đề rất giản dị: khi có đủ số người bị trị từ chối không tiếp tục hợp

tác trong một thời gian đủ dài bất kể các đàn áp, thì hệ thống cai trị sẽ yếu dần và cuối

cùng sụp đổ.

Những người sống dưới chế độ độc tài có thể đã nghe nói nhiều về ý niệm này. Tuy

vậy, lực lượng dân chủ vẫn cần chủ động quảng bá và quần chúng hóa ý niệm bất hợp tác.

“Hầu Công” hay một chuyện tương tự nên được tung ra toàn xã hội vì rất dễ hiểu. Một khi

ý niệm tổng quát về bất hợp tác đã được nắm vững, quần chúng sẽ hiểu tại sao có những

lời kêu gọi không hợp tác trong tương lai đối với chế độ độc tài. Họ cũng sẽ có thể tự nghĩ

ra vô số hình thức bất hợp tác trong mọi tình huống.

Mặc dù dưới chế độ độc tài, việc truyền bá ý tưởng, tin tức, và những chỉ thị phản

kháng gặp nhiều khó khăn và nguy hiểm, nhưng các nhà dân chủ đã nhiều lần chứng minh

đây là điều có thể làm được. Ngay cả dưới ách cai trị của Ðức Quốc Xã và Cộng Sản,

những nhà kháng cự vẫn có thể liên lạc không những với từng cá nhân mà còn với cả khối

lớn quần chúng bằng cách in lén báo chí, truyền đơn, sách vở, và gần đây bằng băng âm

thanh và hình ảnh.

Nhờ lợi thế của việc soạn trước kế hoạch chiến lược, những chỉ đạo tổng quát cho

lực lượng chống đối có thể được chuẩn bị và phổ biến trước khi có đối đầu thực sự. Những

hướng dẫn này chỉ ra những vấn đề và điều kiện hoàn cảnh mà quần chúng nên phản đối

và ngừng hợp tác, cũng như cách thực hiện những hành động đó. Khi đã làm xong việc

này, thì dù đường dây liên lạc với cấp lãnh đạo lực lượng dân chủ có bị cắt đứt và các chỉ

thị chi tiết không gởi cho nhau được, quần chúng vẫn biết cần làm gì đối với một số vấn

đề quan trọng. Các chỉ đạo gởi sớm đó cũng cung cấp một số tiêu chuẩn để nhận dạng

những chỉ thị chống đối giả do công an gởi ra để khích động những hành động làm giảm

uy tín phong trào phản kháng.

Đàn áp và cách đối phó


Các kế hoạch gia chiến lược cần lượng định xem hành động của phe dân chủ phản kháng

sẽ tạo những phản ứng và trấn áp gì từ phía chế độ, đặc biệt cần chú ý đến lằn mức mà

Nhà Nước bắt đầu dùng tới bạo lực. Từ đó cần định rõ cách chịu đựng, phản công, hoặc

cố tránh tình trạng gia tăng đàn áp nhưng không bằng cách vâng phục trở lại. Ðể chuẩn

bị về mặt chiến thuật, trong một vài trường hợp cá biệt, cần thông báo vừa đủ cho quần

chúng và các nhà phản kháng về ước lượng sẽ có đàn áp, để họ biết trước những rủi ro khi

tham gia. Nếu mức đàn áp có thể nghiêm trọng, cần chuẩn bị y tế để băng bó cho những

người bị thương.

Nhờ tiên liệu những phản ứng đàn áp, có xác suất cao các chiến lược gia sẽ chọn

trước được những chiến thuật và phương pháp đủ để đạt các mục tiêu của một chiến dịch,

hoặc của cả nỗ lực giải phóng, mà vẫn làm cho việc đàn áp thô bạo khó xẩy ra hoặc ít xẩy

ra hơn. Thí dụ, những cuộc biểu tình hoặc diễn hành ngoài đường phố để chống chế độ

độc tài cực đoan có thể tạo ấn tượng rất mạnh, nhưng nó cũng có thể đưa tới cái chết của

hàng ngàn người biểu tình. Cái giá quá đắt này, tuy vậy, chưa chắc đã tạo nhiều áp lực lên

chế độ độc tài bằng phương pháp mọi người ngồi nhà, đình công, hoặc những hành động

bất hợp tác rộng khắp của giới công chức.

Nếu có ai đề nghị cần một hành động phản kháng khiêu khích, dù có thể tạo nhiều

thương vong, để đạt một mục tiêu chiến lược, thì phải rất thận trọng đo lường cái giá

phải trả và ích lợi của đề nghị đó. Liệu quần chúng và những nhà phản kháng có hành xử

với tinh thần kỷ luật và bất bạo động trong suốt thời gian đấu tranh không? Liệu họ có

cưỡng lại được những khiêu khích đưa tới bạo động không? Các Kế hoạch gia cần nghĩ

tới những biện pháp phải có để duy trì kỷ luật bất bạo động và kiên trì chống đối bất kể

những đàn áp thô bạo. Liệu những biện pháp như thề cam kết, phân phát các bản qui định

của ban tổ chức, các truyền đơn về kỷ luật, lập đội trật tự cho cuộc biểu tình, tẩy chay

những người hoặc nhóm kêu gọi bạo động, v.v… có khả thi và hiệu quả không? Các nhà

lãnh đạo phải luôn luôn cảnh giác những phần tử khiêu khích len lỏi vào đám đông với

nhiệm vụ kích thích người biểu tình bạo động.


Bám sát kế hoạch chiến lược


Khi đã có một kế hoạch chiến lược tốt rồi, lực lượng dân chủ không nên để bị phân tâm

bởi những biến thế không đáng kể của nhóm độc tài. Sự phân tâm này dễ kéo phía dân chủ

đi lệch khỏi hướng chiến lược tổng thể hay chiến lược cho chiến dịch, để rồi tập trung các

nỗ lực chính vào những vấn đề không quan trọng. Cũng không được để những xúc động

nhất thời – có thể bùng lên trước những hành động tàn bạo của chế độ độc tài mới xảy ra

– lái lực lượng chống đối dân chủ lệch khỏi chiến lược tổng thể hay chiến lược của chiến

dịch. Một số những hành động tàn bạo được cố tình tung ra để kích động lực lượng dân

chủ rời bỏ kế hoạch hoàn chỉnh của mình và bắt tay vào những hành vi bạo động; và nhờ

đó nhóm độc tài có thể đánh bại phía dân chủ dễ dàng hơn.

Lúc nào những phân tích căn bản vẫn được công nhận là hợp lý, thì các lực lượng

dân chủ có trách nhiệm đẩy cuộc đấu tranh tiến tới, từng giai đoạn một. Dĩ nhiên, những

thay đổi về chiến thuật và những mục tiêu có tính chuyển tiếp sẽ xuất hiện. Các nhà lãnh

đạo giỏi phải luôn luôn sẵn sàng để khai thác những cơ hội này. Nhưng không nên nhầm

lẫn những điều chỉnh này với những mục tiêu của chiến lược tổng thể hoặc những mục

tiêu của một chiến dịch nhất định.

Thực hiện một cách thận trọng chiến lược tổng thể đã được chọn lựa và chiến lược cho các

chiến dịch sẽ góp phần rất lớn đưa tới thành công.

Advertisements

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Đăng xuất / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: