Welcome to BEAR’s BLOG!!!

Chiều cao người Việt

Posted by BEAR on Tháng Mười Hai 9, 2010

Chiều cao người Việt

Vấn đề thể trạng và chiều cao người Việt Nam đã được đề cập trong chiến lược phát triển dân số Việt Nam 2001-2010.

Photo courtesy of meyeucon.org

Ảnh minh họa

 

Tuy nhiên theo Ủy ban Dân số – Gia đình và Trẻ em, việc phát triển thể lực và tầm vóc của người Việt Nam vẫn còn chậm so với chuẩn quốc tế.

Gần đây Bộ Văn hoá –Thể thao & Du lịch đệ trình Thủ tướng Chính phủ phê duyệt Đề án Chương trình Tổng thể nâng cao thể lực và tầm vóc người Việt Nam giai đoạn 2010 – 2030. Liệu đề án này có đạt được mục tiêu cải thiện chiều cao của người Việt Nam hay không?

Thông tin từ Uỷ Ban Dân số – Gia đình và Trẻ em cho thấy tầm vóc và thể lực của người Việt Nam còn hạn chế, đặc biệt là chiều cao, cân nặng và sức bền còn thấp, so với chuẩn quốc tế.

  • Chiều cao nam thanh niên hiện nay chỉ đạt ở mức 163cm, thấp hơn khoảng 13cm so với chuẩn;

  • và chiều cao trung bình của nữ thanh niên Việt Nam là 153cm, thấp hơn khoảng 11cm so với chuẩn.

Nếu so sánh các chỉ số này với các nước khu vực Châu Á, nam thanh niên Việt Nam kém thanh niên Nhật 8cm, Thái Lan 6cm; nữ Việt Nam kém nữ thanh niên Nhật 4cm, Thái Lan 2cm. Điều đáng chú ý, là thanh niên Việt Nam không chỉ thấp, nhẹ cân, mà còn yếu cả về sức mạnh cơ bắp, độ dẻo dai, và sức bền kém do thiếu vận động.

Do chế độ dinh dưỡng

Dinh dưỡng có vai trò như thế nào trong việc phát triển chiều cao của trẻ em, Bác sĩ Nguyễn Thị Kim Hưng, Chủ tịch Hội Dinh Dưỡng Thực Phẩm Thành phố Hồ Chí Minh cho biết:

“Dinh dưỡng có lẽ ảnh hưởng lớn nhất đến tầm vóc của một người. Nhưng không phải đến lứa tuổi thanh thiếu niên mới quan tâm đến vấn đề phát triển tầm vóc, vì chiều dài của một em bé khi sinh ra cũng quyết định tầm vóc của thanh thiếu niên cũng như tầm vóc của người trưởng thành. Chiều dài trung bình của một em bé khi sinh ra là từ 48cm đến 52cm.”

Trả lời câu hỏi của chúng tôi, chiều dài của một em bé mới sinh ảnh hưởng như thế nào đến sự phát triển của chiều cao trong tương lai, Bác sĩ Kim Hưng cho biết:

Việc suy dinh dưỡng cũng ảnh hưởng đến khả năng nhận thức, khả năng học hành, dễ mệt mõi, khó tập trung đầu óc

Bác sĩ Kim Hưng

“Một bé khi sinh ra với chiều dài tốt, và nhất là sự phát triển trong hai năm đầu tốt, thì chiều cao lúc trưởng thành sẽ tốt. Chúng ta biết chiều cao người trưởng thành phải gấp đôi chiều cao em bé hai tuổi. Như vậy nói chung để có một tầm vóc tốt chúng ta cần lưu ý cả đến việc chăm sóc những người phụ nữ chuẩn bị làm mẹ. Và giai đoạn tăng tốc phát triển của trẻ khi đến lứa tuổi dậy thì, chúng ta cần phải cung cấp thức ăn cho trẻ còn nhiều hơn người lớn, về mặt số lượng và cân đối về mặt chất lượng, đủ các sinh tố, khoáng chất để trẻ phát triển hết tiềm năng của mình.”

Mục tiêu nâng cao thể lực và tầm vóc người Việt Nam ngang tầm quốc tế đã được nhắc đến từ thập niên trước với việc đề ra chiến lược phát triển dân số. Sau mười năm triển khai thực hiện đề án, tình trạng suy dinh dưỡng của người dân nói chung đã được cải thiện. Trong báo cáo mới đây của UNICEF, Việt Nam được đánh giá là nước duy nhất trong khu vực Châu Á-Thái Bình Dương đạt được mức giảm suy dinh dưỡng nhanh. Tuy nhiên, tỉ lệ suy dinh duỡng trong nước vẫn còn cao và chênh lệch giữa các địa phương. Ngoài ra, ở các đô thị xuất hiện một số bệnh mãn tính do tình trạng thừa cân, béo phì. Và sự tăng trưởng thể lực và chiều cao trung bình vẫn còn thấp.

Giải thích các nguyên nhân gây suy dinh dưỡng ở trẻ em Việt Nam, chuyên gia dinh dưỡng này cho biết:

suckhoedoisong.vn-200.jpg
Ảnh minh họa. Photo courtesy of suckhoedoisong.vn

“Suy dinh dưỡng ở trẻ em nói chung do nhiều nguyên nhân.

  • Thứ nhất, những hiểu biết về dinh dưỡng chưa phổ cập, nhất là đối với những phụ nữ trước khi làm mẹ, thì gần như không có sự chuẩn bị. Người phụ nữ trở thành các bà mẹ trong khi tình trạng dinh dưỡng của họ không được tốt thì sẽ ảnh hưởng rất sớm đến tình trạng dinh dưỡng của thế hệ sau này, và sẽ rất khó thay đổi. Chúng ta chưa có những lớp hướng dẫn cho những người chuẩn bị làm cha mẹ để có hiểu biết về sự dinh dưỡng từ trong bào thai.

Đa số các bậc phụ huynh, nhất là những người ở nông thôn, chưa có sự hiểu biết rõ ràng về điều này, nên số trẻ sinh ra thiếu ký, hoặc thiếu chiều dài cũng sẽ ảnh hưởng sâu sắc đến tầm vóc sau này. Trong vấn đề dinh dưỡng kiến thức vẫn là chủ yếu, chứ không phải là vấn đề chúng ta thiếu thực phẩm.”

Phó Giáo sư-Tiến sĩ Trần Chí Liêm, nguyên Thứ trưởng Bộ Y tế nhận định, vấn đề dinh dưỡng học đường cho đến nay vẫn chưa được triển khai đầy đủ và có chất lượng trên diện rộng. Đây là một sự can thiệp quan trọng vào giai đoạn tăng trưởng nhanh của sự phát triển thể lực ở trẻ. Ông Liêm cũng nói thêm, việc cải thiện tình trạng dinh dưỡng trẻ em cần được tiến hành liên tục và bền bỉ trong nhiều năm. Đồng thời phải có những giải pháp riêng cho từng vùng, đặc biệt ở những vùng khó khăn.

Đề án Chương trình Tổng thể nhằm nâng cao thể lực và tầm vóc người Việt giai đoạn 2010-2030 do Bộ Văn hoá-Thể thao & Du lịch đệ trình chính phủ, đưa ra hai giải pháp gồm: tăng cường hoạt động thể dục thể thao và chăm sóc dinh dưỡng học đường, nhắm tới mục tiêu đến năm 2020 chiều cao trung bình của nam sẽ đạt 167cm, nữ 157cm. Ngoài vấn đề tầm vóc, chương trình phát triển tổng thể còn phấn đấu cho mục tiêu thu hẹp khoảng cách về thể lực của thanh niên Việt Nam so với thanh niên các nước phát triển ở Châu Á.

Ngoài ra, suy dinh dưỡng cũng ảnh hưởng phần nào đến sự phát triển trí tuệ ở trẻ nhỏ. Bác sĩ Kim Hưng nhận định:

“Chắc chắn là có sự ảnh hưởng đến trí tuệ vì nếu chúng ta thiếu các chất dinh dưỡng thiết yếu. Nhiều nghiên cứu trên thế giới cho thấy việc suy dinh dưỡng cũng ảnh hưởng đến khả năng nhận thức, khả năng học hành, dễ mệt mõi, khó tập trung đầu óc. Ví dụ như thiếu chất sắt sẽ dẫn tới tình trạng thiếu máu, dễ buồn ngủ. Như vậy việc nuôi dưỡng không đầy đủ cũng ảnh hưởng đến khả năng phát triển về mặt nhận thức, học hành của trẻ.”

Một bé khi sinh ra với chiều dài tốt, và nhất là sự phát triển trong hai năm đầu tốt, thì chiều cao lúc trưởng thành sẽ tốt.

Bác sĩ Kim Hưng

Viện Dinh Dưỡng Quốc gia cũng xây dựng chiến lược về dinh dưỡng trong giai đoạn 2011-2020, Phó Giáo sư-Tiến sĩ Lê Thị Hợp cho biết, chiến lược này chú trọng đến việc giảm tình trạng thiếu vi chất dinh dưỡng, giảm suy dinh dưỡng thấp còi ở trẻ em Việt Nam, để góp phần nâng cao tầm vóc của người Việt, và kiểm soát vấn đề thừa cân, béo phì, cũng như các bệnh mãn tính liên quan đến dinh dưỡng.

Việc thay đổi tầm vóc con người ở một dân tộc không phải là một vấn đề đơn giản, đòi hỏi phải có nhiều thời gian có khi phải mất nhiều thế hệ, và cần có sự phối hợp đồng bộ của các ngành liên quan trong việc thực hiện thì mới đạt kết quả. Đồng thời cần tăng cường vấn đề quản lý, kiểm tra chặt chẽ khâu chăm sóc dinh dưỡng học đường để loại bỏ những tiêu cực, tránh tình trạng “đánh trống bỏ dùi.”

Nâng cao thể chất và chiều cao

Để thực hiện mục tiêu nâng chiều cao người Việt Nam hiện nay, chính phủ cần xây dựng một chiến lược dài hạn với sự tham gia của các cơ quan chức năng và nhiều ban ngành, đoàn thể.

Photo courtesy of thegioisuckhoe.com

Trẻ em phải được chăm sóc chế độ dinh dưỡng từ lứa tuổi học đường.

 

Trong đó việc cải thiện tình trạng dinh dưỡng của trẻ em là một khâu quan trọng để giải quyết vấn đề này. Quỳnh Như có cuộc trao đổi với Phó Giáo sư-Tiến sĩ Nguyễn Thị Lâm, Phó Viện Trưởng Viện Dinh Dưỡng Quốc gia Việt Nam để tìm hiểu về chiến lược này.

Nguyên nhân suy dinh dưỡng

Theo thống kê của Bộ Văn hoá-Thể thao và Du lịch tầm vóc và thể lực của người Việt Nam hiện nay vẫn còn phát triển chậm so với chuẩn quốc tế. Trước hết, PGS-TS Nguyễn Thị Lâm giải thích nguyên nhân của vấn đề này:

“Hiện tại theo nghiên cứu gần đây nhất của Viện Dinh Dưỡng Quốc gia thì chiều cao trung bình của thanh niên Việt Nam, ở trẻ gái vào khoảng là 153cm, còn trẻ trai là 163cm. Nguyên nhân chủ yếu là ở Việt Nam, tỉ lệ các cháu bị suy dinh dưỡng từ hồi nhỏ, nhất là suy dinh dưỡng mãn tính, thể thấp – chiều cao theo tuổi cũng cao. Vấn đề suy dinh dưỡng mãn tính ảnh hưởng đến tầm vóc ở tuổi trưởng thành.”

Quỳnh Như: Nếu nói vấn đề suy dinh dưỡng ảnh hưởng đến việc phát triển chiều cao của trẻ em ở tuổi trưởng thành. Như vậy, thưa bà đâu là nguyên nhân của tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ em Việt Nam hiện nay. Có phải là do thiếu thực phẩm hay do trong khẩu phần ăn của các em bị thiếu chất, ví dụ như chất đạm chẳng hạn.

PGS-TS Nguyễn Thị Lâm: “Không phải chỉ là vấn đề thiếu chất đạm trong khẩu phần ăn. Mà có nhiều nguyên nhân. Thứ nhất là, ngay cả thời kỳ mang thai, ví dụ như cũng có một số bà mẹ còn chưa chú ý để nâng cao sức khoẻ, thì có thể sinh ra con nhẹ cân. Rồi trong quá trình trước tuổi học đường thì vẫn còn nhiều cháu bị suy dinh dưỡng. Suy dinh dưỡng ở thể thấp – chiều cao tính theo tuổi thì hiện nay ở Việt Nam cũng còn khoảng 31%.

Nhưng ở các vùng miền núi, vùng nghèo, các bà mẹ cũng chưa có đầy đủ kiến thức về việc nuôi con, nên đó là nguyên nhân của tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ.

PGS-TS Nguyễn Thị Lâm

Những yếu tố này sẽ ảnh hưởng đến đến tận tuổi trưởng thành, vì những cháu bị suy dinh dưỡng hồi nhỏ thì đến tuổi trưởng thành các cháu bị thiệt thòi từ 3 đến 5cm. Nguyên nhân chủ yếu là do khẩu phần ăn của các cháu còn thiếu hụt nhiều chất dinh dưỡng, nếu ở khu vực nông thôn, miền núi. Ví dụ như chất đạm cũng chỉ thiếu một phần thôi, không thiếu nhiều, nhưng các vi chất dinh dưỡng như sắt, vitamin A, chất kẽm, thì đó là những vấn đề còn thiếu ở bà mẹ và trẻ em Việt Nam.

Đó là những yếu tố có thể gây ảnh hưởng đến chiều cao của trẻ. Bên cạnh đó, kiến thức thực hành nuôi dưỡng trẻ của các bà mẹ Việt Nam ở những khu vực thành phố, thị xã, và một số vùng nông thôn thì tốt. Nhưng ở các vùng miền núi, vùng nghèo, các bà mẹ cũng chưa có đầy đủ kiến thức về việc nuôi con, cháu bé sinh ra bị ảnh hưởng, nên đó là nguyên nhân của tình trạng suy dinh dưỡng ở trẻ.”

Dinh dưỡng học đường

Quỳnh Như: Như vậy có chiến lược nào để cải thiện tình trạng đó hay không, ví dụ như việc can thiệp để cải thiện bữa ăn học đường của các học sinh cấp 1 bán trú.

ungthu.net-250.jpg
Thực phẩm dinh dưỡng. Photo courtesy of ungthu.net

PGS-TS Nguyễn Thị Lâm: “Vừa rồi Bộ Lao động-Thương binh và Xã hội có tổ chức một hội thảo quốc tế mời Bộ Y tế, Bộ Giáo dục tham gia, tổ chức ở thành phố Vũng Tàu, cũng có một số chuyên gia quốc tế tham gia báo cáo tại hội thảo. Trong hội thảo đó cũng có xây dựng một định hướng. Mọi người trao đổi, bàn bạc để xây dựng một chiến lược về dinh dưỡng học đường cho trẻ em Việt Nam.

Bộ Y tế và Viện Dinh Dưỡng cũng đang xây dựng một định hướng. Một nhóm cán bộ của Viện cũng đang xây dựng dự án về dinh dưỡng học đường để trình Bộ Y tế. Hiện nay mới đang ở giai đoạn xây dựng dự thảo.”

Quỳnh Như: Thưa Tiến sĩ, Viện Dinh Dưỡng Quốc gia có chương trình gì để giúp phổ cập kiến thức về dinh dưỡng trẻ em cho cộng đồng.

PGS-TS Nguyễn Thị Lâm: “Viện Dinh Dưỡng đang có một chương trình quốc gia rất lớn. Đó là chương trình phòng chống suy dinh dưỡng, và được chính phủ rất quan tâm. Đây là một trong 10 chương trình có mục tiêu của Bộ Y tế. Hàng năm chính phủ vẫn hỗ trợ kinh phí cho chương trình phòng chống suy dinh dưỡng trẻ em.

Viện Dinh Dưỡng đang có một chương trình quốc gia rất lớn. Đó là chương trình phòng chống suy dinh dưỡng, và được chính phủ rất quan tâm.

PGS-TS Nguyễn Thị Lâm

Chương trình này có nhiều nội dung như: giáo dục dinh dưỡng cho bà mẹ thời kỳ mang thai, tư vấn, hướng dẫn cho bà mẹ nuôi dưỡng trẻ nhỏ – ví dụ như việc đẩy mạnh nuôi con bằng sữa mẹ, rồi hướng dẫn cho trẻ ăn bổ sung, hợp lý, đầy đủ các chất dinh dưỡng trong bữa ăn của trẻ em.

Phòng chống việc thiếu vi chất dinh dưỡng cho bà mẹ và trẻ em – ví dụ phòng chống thiếu máu, thiếu sắt cho bà mẹ, phòng chống thiếu vitamin A, thiếu sắt, thiếu kẻm cho trẻ em. Chính phủ cũng đang rất quan tâm, và nhiều tổ chức quốc tế cũng quan tâm giúp Việt Nam, nhưng cũng phải qua từng giai đoạn chứ chúng ta không thể làm nhanh được.

Trước những năm 90 thì suy dinh dưỡng ở trẻ em trên 50% thì hiện nay đã giảm xuống còn khoảng 31% thể thấp còi, thể nhẹ cân thì hiện nay còn khoảng 19%. Như vậy mình cũng đã giảm nhanh, nhưng không thể giảm nhanh trong một thời gian ngắn được.”
Xin cảm ơn Tiến sĩ đã chia sẻ với chúng tôi những thông tin này.

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: