Welcome to BEAR’s BLOG!!!

Chợ tết …kẻ giàu và người nghèo …

Posted by BEAR on Tháng Một 25, 2011

Chợ tết cho người khá giả

SGTT.VN – Một ký thịt bò, heo xuất xứ nội địa giá hơn trăm ngàn đồng, nhưng hàng ngoại lên đến tiền triệu. Tương tự như vậy là phomát, xúc xích, bánh kẹo, rượu, trái cây… nhập từ châu Âu, Mỹ, Nhật ngày càng trở nên phổ biến trong ngày tết của những gia đình khá giả. Ở TP.HCM, có khá nhiều cửa hàng, chợ chỉ dành riêng bán sản phẩm tết như vậy.

 

Một cửa hàng thực phẩm cao cấp. Ảnh: Lê Quang Nhật

9 giờ sáng chủ nhật ngày 23.1, cửa hàng bán thực phẩm Việt Hằng (số 237 Lý Tự Trọng, quận 1) tấp nập người đến mua sắm. Căn nhà này bề ngang rộng chừng 4m, sâu 20m, nhưng hàng hoá xếp ken kín từ sâu bên trong ra tới tận vỉa hè, chỉ trừ lại lối đi nhỏ xíu để khách len vào chọn hàng.

Đa số khách tới đây mua đều đi xe hơi hoặc tay ga xịn. Không có chỗ để xe, nên từng chiếc xe hơi, xe gắn máy chỉ kịp vội tấp vào lề để chủ của nó chạy ào vào, chọn mua vài món, rút ra cả xấp tiền 200.000, 500.000 đồng mới cứng, đếm vội vã trả cho người bán và lại leo lên xe chạy đi. Cảnh mua bán quá nhanh lẹ, chỉ diễn ra chừng một vài phút, nên dù nằm sát ngay ngã tư đường Trương Định nhưng không xảy ra tắc đường.

Đi chợ nhà giàu

Chị Minh, nhà ở quận Phú Nhuận, đi chiếc Toyata bảy chỗ ngoắt tài xế tấp vào sát cửa hàng, vội vàng bước xuống đưa tờ giấy ghi chi tiết tên từng mặt hàng cho chủ cửa hàng. Đứng đợi khoảng hai phút sau, cô nhân viên đưa cho chị một bịch đồ, nào là sôcôla, mấy hộp bánh quy, kẹo, hạt dẻ, hạt sen, hai thùng bia Heineken, tổng cộng hết gần 3 triệu. Toàn bộ số hàng chị Minh mua là đồ ngoại nhập, như sôcôla Mỹ giá 350.000 đồng/gói, bánh Đan Mạch 420.000 đồng/hộp, bia Heineken chai lùn Pháp 450.000 đồng/thùng 20 chai…

“Năm nào tui cũng tới đây sắm đồ tết. Hàng hoá tuy mắc một chút nhưng toàn đồ hiệu, ngoại nhập nên an tâm về chất lượng”, chị Minh nói. Là nhân viên trong công ty viễn thông, chồng bên ngành xây dựng, thu nhập thuộc hạng khá, nên theo chị Minh, làm vất vả cả năm, nay bỏ vài chục triệu mua sắm tết cũng bõ công…

Tại cửa hàng thực phẩm Ân Nam (đường Hai Bà Trưng, quận 1), một ký thịt heo muối, nhập từ Pháp có giá 1,2 triệu đồng, thịt bò Mỹ, Úc, Ý giá không dưới 1,3 triệu đồng/kg, hay như xúc xích Tây Ban Nha, jambon Đức giá từ 700.000 đến 1 triệu đồng/kg. Ngay như một số loại rau củ nội địa như càrốt, dưa leo, bắp cải… nguồn gốc Đà Lạt, trên bao bì ghi là sản phẩm sạch cũng đắt gấp nhiều lần so với bán ở chợ, siêu thị. Đứng một lúc quan sát, dù giá cao, vẫn có người tới chọn mua. Cô Trần Hương Trang, quản lý cửa hàng nói rằng, không chỉ người gốc nước ngoài, mà ngay cả người Việt lấy người ngoại quốc, gia đình thuần Việt cũng lui tới mua sắm.

“Họ bỏ ra 5, 10 triệu, thậm chí có người mua một lúc hơn 30 triệu chỉ để mua một vài hộp bánh, kẹo, phomát, ít thực phẩm tươi, đóng hộp, vài chai rượu nhập từ châu Âu, Mỹ…”, Trang nói.

Ở cửa hàng trái cây góc đường Nguyễn Tri Phương – An Dương Vương, quận 5, trái cherry nhập từ New Zealand giá khoảng 800.000 đồng/kg và người bán cho biết giá có thể biến động vào sát tết do khách mua nhiều. Một số người sành ăn tìm mua cherry nhập từ Úc và chấp nhận giá hơn 1 triệu đồng/kg vì cho rằng loại này ngọt hơn.

Ở các shop thực phẩm và một số siêu thị, bánh kẹo, sôcôla ngoại nhập đã ra mắt hơn 50 loại, mới cả về nguồn gốc lẫn khẩu vị. Bày bán nhiều trên các quầy kệ ở nơi này là bánh cookies pha trộn sôcôla, hạt hạnh nhân, quả óc chó hoặc bánh có thêm omega-3, bánh không chứa trans fat, bánh ngũ cốc không thêm đường, bánh xốp làm từ đường ăn kiêng… nhập từ hơn 20 quốc gia như Pháp, Đức, Ý, Tây Ban Nha, Canada, Đan Mạch, Philippines.

Mua hàng theo đẳng cấp

Sản phẩm đáp ứng nhu cầu của người có tiền nhắm đến yếu tố mới lạ, độc đáo, tiện dụng, tươi ngon, an toàn vệ sinh thực phẩm và quan trọng hơn là đúng đẳng cấp. Cũng là nước lô hội đóng chai, trong khi giá ở siêu thị 8.000 – 12.000 đồng mỗi lon, hàng nhập trên bao bì có ghi giàu chất xơ, giá lên đến 40.000 đồng. Bà chủ cửa hàng bách hoá thực phẩm Minh trên đường Cách Mạng Tháng Tám cho biết: “Tôi nghĩ là giá mắc, nên lấy vài chục chai bán thăm dò, ai dè chỉ chào hàng cho hai vị khách quen là họ mua hết”.

Theo chị Việt Hằng, chủ cửa hàng cùng tên, khách mua chủ yếu là dân có tiền, nên hàng hoá phải ở phân khúc riêng, nếu là nhập ngoại thì hiệu Mỹ, Tây Ban Nha, Ý, Pháp, Đức… Còn đồ nội thì cửa hàng cũng chỉ bán hàng “tuyển”, tuyệt đối không bán hàng xô, rẻ tiền… “Khách hàng tin tưởng chất lượng họ mới tới mua”, chị Hằng bảo vậy.

Bà Ngọc Mỹ, ngụ ở khu dân cư Trung Sơn, Bình Chánh cho biết đã mua bánh xốp, bánh quy bơ, bánh sôcôla với giá 85.000 đồng/gói, hàng nhập khẩu từ Canada vì sản phẩm có bổ sung thêm omega 3 – 6 và một số vitamin, không chứa chất béo gây hại (zero trans fat). Không rõ các chất bổ sung tác động tới sức khoẻ thế nào, nhưng trước mắt, giá bán cao gấp bốn lần so với loại thông thường. Bà Ngọc Mỹ cho rằng: thà mua mắc một chút để tốt cho sức khoẻ. Còn chị Hải, làm nhân viên tài chính cho công ty vật liệu xây dựng Pháp, thu nhập hơn ngàn đôla mỗi tháng thì cho rằng, chơi tết bây giờ không ăn no như trước, nên mua sắm cũng phải lựa chọn những món ngon, mới lạ. “Tiền không thành vấn đề”, chị nói về quan niệm của mình.

Hoàng Bảy – Bích Thuỷ

 

Chợ tết công nhân

TT – Tết Tân Mão đã đến rất gần. Đây là thời điểm mà người người, nhà nhà mua sắm tết. Người khá giả vào những trung tâm sang trọng, giới trung lưu mua sắm ở siêu thị, còn người khó khăn nhắm đến chợ khuyến mãi lề đường.

Chúng tôi đã đến với một chợ khuyến mãi lề đường dành cho người mua là giới công nhân nghèo, và kẻ bán cũng là những người cùng cảnh!

 

Những người bán hàng ngồi chờ bên lề đường. Họ chưa dám đổ hàng xuống vì sợ nhân viên trật tự đô thị ghé qua

Khi ánh đèn đường vàng vọt sáng lên thì những người bán hàng đã tập trung đông đủ dưới khu vực ven hầm cầu vượt Linh Xuân (Q.Thủ Đức, TP.HCM) để chuẩn bị đổ hàng xuống, bắt đầu một đêm họp chợ. Để có một khoảnh vài mét vuông trên vỉa hè để bày hàng, người bán phải chi cho chủ nhà từ 15.000-20.000 đồng/đêm.

Đến 19g thì phiên chợ tết lề đường đã đông đúc, í ới tiếng người mua kẻ bán.

Thật ra chợ khuyến mãi lề đường này không phải đợi đến ngày tết mới có. Bình thường nó đã tồn tại để công nhân nghèo đi mua sắm những vật dụng thiết thân cho mình. Có điều tết thì hàng phong phú hơn, đặc biệt là rẻ hơn thường ngày!

Các chủ hàng cho biết để lấy hàng với giá “rẻ bất ngờ”, họ phải đặt mua ở chợ Tân Bình hoặc gom hàng từ những công ty thanh lý hàng bị lỗi. Hàng hóa ở đây có đủ loại từ quần áo, giày dép, thắt lưng đến bánh mứt, phong bao lì xì…

Do giá đã rẻ đến mức không thể rẻ hơn nên thường không có cảnh cò kè bớt một thêm hai. Tuy nhiên, một số công nhân cũng cố kỳ kèo trả giá xuống, và chủ hàng đôi khi cũng tặc lưỡi gật đầu!

Tan ca về chỗ trọ cơm nước xong, đến 20g từng tốp công nhân trong các khu trọ tỏa ra chợ săn hàng giá rẻ. Mua được món đồ ưng ý giá rẻ là niềm vui lớn của công nhân khi túi tiền eo hẹp, thưởng tết bèo bọt. Những món hàng mua được rồi đây sẽ theo họ về quê làm quà tết tặng người thân.

Ngoài chợ khuyến mãi ở vỉa hè ra, công nhân còn tìm đến các hội chợ bán hàng tết giảm giá được tổ chức ở các khu chế xuất – khu công nghiệp. Các hội chợ này thường tặng những phần quà tết nhỏ cho công nhân có hoàn cảnh khó khăn, cũng là cách thu hút công nhân đến hội chợ mua hàng.

Đến hơn 22g, chợ tết công nhân bắt đầu tan dần. Người bán khệ nệ khiêng từng bao hàng lớn lên xe máy trở về nhà, mang theo mong ước ngày mai chợ sẽ đông hơn; còn người mua cũng í ới hẹn ngày mai tiếp tục đi chợ – đi không chỉ để tìm hàng giá rẻ làm quà mà còn là một cách thư giãn như kiểu người giàu đi… shopping!

 

Nữ công nhân Công ty Nissei, Khu chế xuất Linh Trung 1, đi mua sắm cùng với đồng nghiệp sau khi tan ca
Giày vỉa hè đồng giá 20.000 đồng/đôi. Anh Thanh, chủ hàng, cho biết loại giày này anh lấy ở các điểm thanh lý hàng cũ hoặc các cửa hàng đóng cửa sang hàng lại rồi về tân trang bán với giá siêu rẻ
Linh (quê Hà Tĩnh) lựa mãi mới mua được bộ quần áo giá 65.000 đồng làm quà tết gửi về cho người thân. Tết này Linh không về quê
Áo quần siêu rẻ với giá 25.000 đồng/bộ được đổ đống bán trên vỉa hè. Các chủ hàng cho biết để lấy được hàng giá rẻ bán cho công nhân, họ phải tìm mua ở các xưởng may chuyên cung cấp hàng giá rẻ hoặc thanh lý số nhiều từ các công ty may
Khu chợ thu hút rất đông công nhân đến mua sắm, đặc biệt là sau giờ tan ca mặc dù chợ nằm sâu bên trong
Nhóm nữ công nhân chọn mua bao lì xì trong khu chợ nằm sâu bên trong hầm cầu vượt Linh Xuân
Nhóm nam công nhân chọn mua thắt lưng
Một nữ công nhân tranh thủ trước khi vào ca mua được chiếc quần mặc tết vừa ý giá rẻ
Công nhân Đặng Thị Ngọc Điệp (phải) mua chiếc balô giá 60.000 đồng để chuẩn bị về Bến Tre đón tết

NGUYỄN NAM – MINH ĐỨC thực hiện

 

Quan niệm “Ăn Tết” hôm nay (phần 1)

Cùng với sự phát triển của nền kinh tế Việt Nam, đời sống vật chất của người dân cũng được cải thiện phần nào.

AFP photo

Người dân mua cây tắc về nhà chưng vào dịp Tết nguyên đán.

Như vậy bây giờ người dân trong nước đón Tết ra sao, Tết có còn là một sinh hoạt mang giá trị phong tục cổ truyền hay chỉ đơn thuần là những ngày nghỉ kéo dài?

Quỳnh Như có cuộc trò chuyện với nhà sử học, Giáo sư Lê Văn Lan về vấn đề này.

Ăn Tết, chơi Tết

Giáo sư Lê Văn Lan là một chuyên gia nghiên cứu lịch sử văn hóa dân tộc tại Hà Nội, đồng thời ông cũng là một trong những người sáng lập Viện Sử học Việt Nam. Đề cập đến ngày Tết cổ truyền của người Việt, Giáo sư cho biết:

“Để chỉ việc đón Tết, ở Việt Nam lâu nay đều dùng từ ngữ là ăn Tết, chơi Tết. Việt Nam có hai chữ ăn, chơi. Bây giờ người ta ăn Tết, chơi Tết cũng giống như ngày xưa. Nhưng việc lễ Tết cũng là một bộ phận của việc ăn Tết, chơi Tết, thì bây giờ chữ lễ đã bị quên đi rất nhiều, và người ta tập trung vào việc ăn. Đặc biệt là chuyện chơi, ví dụ trong những ngày này thì các tour du lịch đi chơi nước ngoài đều đã cháy hết rồi. Trong khi đó cái Tết cổ truyền là người ta tập trung về gặp gỡ, hội tụ gia đình. Còn bây giờ người ta bỏ gia đình, bỏ quê hương đi chơi. Thì đó là một cái khác của chuyện ăn, chơi ngày Tết mà quên mất chữ lễ Tết.”

Để chỉ việc đón Tết, ở Việt Nam lâu nay đều dùng từ ngữ là ăn Tết, chơi Tết. Việt Nam có hai chữ ăn, chơi. Bây giờ người ta ăn Tết, chơi Tết cũng giống như ngày xưa.

Giáo sư Lê Văn Lan

Theo nhà nghiên cứu lịch sử văn hóa này, hiện nay người ta đang quên dần các phong tục ngày Tết và không hiểu được hết các ý nghiã tinh thần của việc đón Tết. Giáo sư giải thích:

“Đặc biệt cái chữ lễ Tết ngày xưa nó làm cho ngày Tết trở nên linh thiêng. Thì bây giờ người ta gần như quên hết. Hỏi sự tích về ông Công, ông Táo thì chẳng mấy người bây giờ biết nữa. Thậm chí họ còn biết lệch đi, biết những biến tướng.

Hkg3217849-250.jpg
Phố Ông Đồ ở Hà Nội trong những ngày cận Tết Canh Dần. AFP Photo.

Ví dụ, cái gốc của ông Công, ông Táo thì vốn là tục thờ Thần Bếp, Thần Nhà trong các gia đình người Việt xưa, thì bây giờ thành ra là chuyện sắm sửa để cho ông Công, ông Táo – hai ông, một bà lên chầu Giời. Và trước đây người ta dùng con cá chép làm lễ để ông Công, ông Táo làm phương tiện đi chầu Giời, thì bây giờ người ta lại dùng con rùa tai đỏ thả nó xuống nứơc để làm lễ phóng sinh vào ngày đó. Ví dụ bây giờ người ta đem rùa tai đỏ thả xuống Hồ Gươm. Và như thế là làm hại môi trường và làm hại cho cả Cụ Rùa linh thiêng đang sống ở đấy.”

Sử gia Lê Văn Lan cũng đưa ra những ví dụ cụ thể để minh chứng cho điều ông vừa nói:

“Nếu hỏi về đêm Giao thừa. Thế nào là Giao thừa, thế nào là Trừ tịch. Cũng chẳng mấy ai biết nữa. Hỏi về việc vì sao phải bắc cây mía, mà phải là miá tím, ở hai bên bàn thờ để cho ông bà, tổ tiên dùng những nấc thang của các đốt miá, mà về ngự ở bàn thờ. Thì bây giờ cũng chẳng mấy ai biết vì sao lại làm như thế.”

Ông Nguyễn Hồng Phúc một nhà giáo ở Thành phố Hồ Chí Minh cũng nói lên suy nghĩ về phong tục ăn Tết của người Việt xưa như sau:

“Cái Tết cổ truyền của Việt Nam ngày xưa thì thiên về những nghi thức, những tính cách gia đình đối với ông bà. Chẳng hạn như bắt đầu từ ngày 23 Tết mình tiễn ông Táo về Trời. Đến đêm Giao Thừa mình phải có mâm cúng ông bà, rước ông bà về đón Tết. Xong rồi sau Tết lại tiễn ông bà đi, chẳng hạn như vậy. Trong những ngày Tết, dù ở xa xôi đến đâu thì mọi người cũng đều về thăm gia đình của mình, xum họp trong đại gia đình lớn của mình, về thăm cha mẹ, xong rồi tất cả anh em quay quần với nhau bên mâm cơm.”

Quan niệm mới

Quan sát cách đón Tết hiện nay của bà con trong nước, Giáo sư Lê Văn Lan nhận định:

“Theo hướng bây giờ đó là một cái biến tướng thiên về vật chất. Ví dụ lì-xì, là tiếng du nhập từ ngôn ngữ Quảng Đông vào miền Nam, bây giờ thì nó lan ra khắp nước.

Chẳng ai biết lì-xì là cái quái gì, nhưng vẫn dùng rất phổ biến. Và điều quan trọng là lì-xì bây giờ, từ trẻ con đến người lớn đều rất thích được lì-xì vào dịp Tết. Trong khi đó nguồn gốc lì-xì chính là tục mừng tuổi – người ta tặng cho nhau một chút ít tiền, có giá trị tượng trưng thôi, để mừng cho anh năm mới này được thêm một tuổi.

000_Hkg2091758-200.jpg
Dâng lễ cúng chùa. AFP photo

Con cháu thì mừng tuổi cha mẹ, ông bà. Ông bà thì mừng tuổi cho trẻ nhỏ trong nhà, nhưng bây giờ thì nó biến thành những phong bì dầy cộp. Trẻ con thì hết sức háo hức, rất thích được lì-xì để nhận càng nhiều tiền càng tốt. Như vậy việc ăn, chơi, và lễ Tết ở Việt Nam năm nay và những năm gần đây đang biến hóa, biến tướng và thiên về văn hoá vật chất hưởng thụ, mà quên mất những ý nghiã thiêng liêng sâu xa, những giá trị tinh thần của ngày Tết gói lại trong chữ Lễ ngày xưa.”

Ông Hồng Phúc cũng đưa ra nhận xét về cách đón Xuân “cách tân” hiện nay. Ông này nói:

“Đặc biệt, từ xa xưa đêm Giao thừa thông thường ngoài đường rất vắng, bởi vì mọi người ở nhà – đêm Giao thừa không phải là đêm để đi chơi, mà là cái đêm để tập trung tất cả ai nấy đều về nhà mình. Nhưng bây giờ nó mang tính cách thực dụng hơn nhiều, và ngược lại những nghi thức rườm rà ngày xưa – những cây nêu thì bây giờ gần như chẳng nơi nào có nữa.

Thậm chí về đến vùng quê cũng không còn cây nêu nữa. Rồi những thức ăn cho ngày Tết thì có bánh chưng. Ngày xưa thường mỗi gia đình tự nấu nồi bánh chưng.

Vào những đêm trước ngày Tết ngồi canh nồi bánh chưng rất vui. Còn bây giờ thì người ta coi những việc đó là cực khổ. Không còn niềm vui nấu bánh chưng nữa. Thực tế là ra các cửa hàng có sẳn bánh chưng, mua về nhà ăn, và thậm chí chưa chắc thanh niên bây giờ họ thích ăn bánh chưng nữa.

Ngày xưa Tết người ta thường hay ăn mứt, bây giờ thì có những cái mới thuận tiện hơn. Còn trong chuyện tiếp khách thì nhiều khi có những loại bánh, chứ không phải những loại mứt cổ truyền như ngày xưa.”

Và vấn đề vật chất hiện đang được coi trọng hơn những giá trị tinh thần. Ông Phúc chia sẻ:

“Ngày xưa Mùng Một Tết đi ra đường rất vắng, vì mọi người đều về nhà, nhưng bây giờ ngày Mùng Một Tết nếu đến các chỗ vui chơi giải trí công cộng thì thấy rất đông đảo. Mấy ngày Tết trở thành những ngày nghỉ ngơi vui chơi, chứ không còn mang tính cách nghi thức như ngày xưa nữa. Dần dần, lớp trẻ mới lớn lên không còn chú trọng nhiều đến các giá trị ăn hoá cổ truyền ngày xưa nữa, và Tết chỉ còn mang tính cách của những ngày vui chơi. Chỉ có mỗi phong tục lì-xì thì hình như là vẫn còn hơi nhiều. Người ta không bỏ qua – đi đâu cũng có phong tục lì xì cho con cháu.”

Ông bà thì mừng tuổi cho trẻ nhỏ trong nhà, nhưng bây giờ thì nó biến thành những phong bì dầy cộp. Trẻ con thì hết sức háo hức, rất thích được lì-xì để nhận càng nhiều tiền càng tốt.

Giáo sư Lê Văn Lan

Như vậy, làm thế nào để duy trì và gìn giữ những giá trị tôn vinh đang bị xao lãng. Nhà Sử học Lê Văn Lan băn khoăn trước hiện trạng này. Ông nói:

“Tôi thấy đây không chỉ là điều bất lực, mà là sự xao nhãng của những người cầm cân nẩy mực cho tình hình văn hóa của đất nước Việt Nam hiện nay. Chính họ cũng đang bị lôi cuốn theo trào lưu hưởng thụ vật chất của những ngày nghỉ, mà bây giờ được lồng vào cho dịp Tết. Chính họ cũng đã đua nhau đi du lịch, đi ăn chơi. Cho nên không trông mong gì vào họ trong việc giáo dục, dạy dỗ, chỉnh sửa lại các ý nghĩa, giá trị của ngày Tết cổ truyền mà bây giờ đang bị biến tướng.”

Quan niệm ăn Tết ngày một trôi theo với đời sống và phương tiện hiện đại, chính những thay đổi này góp phần thay đổi diện mạo những cái Tết cổ truyền và không ai dám đoan chắc rằng, bao lâu nữa thì những cái Tết năm xưa còn ở lại với những tấm lòng luôn trăn trở với những ngày Tết truyền thống Việt Nam.

http://tuoitre.vn/Tet-Viet/66136/Tai-sao-cung-Giao-thua-ngoai-troi.html

Gửi phản hồi

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Log Out / Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Log Out / Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Log Out / Thay đổi )

Google+ photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google+ Log Out / Thay đổi )

Connecting to %s

 
%d bloggers like this: